Richard Stallman
From Helionica
|
|
Richard Matthew Stallman (16 marca 1953 w Nowym Jorku), znany szerzej jako RMS) - haker i jeden z twórców ruchu Wolnego Oprogramowania, założyciel projektu GNU oraz Free Software Foundation, współtwórca GPL, jeden z twórców wielu kluczowych programów takich jak Emacs, kompilator GCC czy debuger GDB. Ustalił ramy moralne, polityczne i prawne dla ruchu wolnego oprogramowania, jako alternatywy dla programów komercyjnych.
W 1971 wstąpił na Harvard University i został hakerem w laboratorium sztucznej inteligencji(AI Lab) MIT.
Spis treści |
Stallman wobec rozpadu kultury hackerskiej
W latach osiemdziesiątych dwudziestego wieku kultura hakerska, będąca życiem Stallmana, zaczęła się rozkładać pod naciskiem rosnącego w siłę przemysłu programistycznego. Pozostali hackerzy z laboratorium sztucznej inteligencji stworzyli firmy Symbolics i Lisp Machines. Usiłowały one zastąpić wolne oprogramowanie tego laboratorium własnym, komercyjnym oprogramowaniem.
Przez dwa lata (od roku 1983 do 1985) Stallman samodzielnie zapobiegał uzyskaniu monopolu na komputerach laboratorium przez Symbolics dzięki równoległemu rozwijaniu analogicznego oprogramowania. Jednak wtedy był już ostatnim ze swojego pokolenia hakerów pozostającym w laboratorium. Został poproszony o podpisanie zgody na nieujawnianie informacji, do których miał dostęp. To oraz inne rzeczy, do których usiłowano go nakłonić uznał za zdradę swoich podstawowych wartości.
Tworzenie GNU
27 września 1983 Stallman opublikował w Usenecie zapowiedź powstania wolnego systemu GNU, a potem Manifest GNU, który wyjaśniał jego zamiary i przyczyny stworzenia wolnej alternatywy dla systemu Unix. Planowany system nazwał GNU (Gnu to Nie Unix — ang. GNU's Not Unix). Wkrótce powstała niedochodowa organizacja Free Software Foundation w celu koordynowania prac. Stworzył koncepcję copyleft, która została zawarta w GNU General Public License (znanej jako GPL) w roku 1989.
W tym samym czasie powstała większość systemu GNU, z wyjątkiem jądra. W roku 1991 Linus Torvalds udostępnił jądro Linux na zasadach GPL, co dało pełny system operacyjny GNU/Linux. Tworzenie jądra projektu GNU nie zostało zarzucone i po przejściu różnych zmian zostało oparte o akademicki projekt Hurd.
Charakter: siła czy słabość?
Polityczne i moralne motywacje Richarda Stallmana uczyniły go postacią kontrowersyjną. Wielu wpływowych programistów, zgadzających się z pomysłem dzielenia się kodem, sprzeciwia się jego postawie moralnej, osobistej filozofii czy językowi, którego używa do opisu swoich poglądów. Jednym ze skutków tych dyskusjii były narodziny koncepcji Open Source i stojącego za nim ruchu Otwartego Oprogramowania, niejako alternatywnego dla ruchu Wolnego Oprogramowania.
Stallman za swoją pracę otrzymał wiele nagród i odznaczeń, między innymi:
- 1990: członkostwo w MacArthur Foundation
- 1991: "The Association for Computing Machinery's Grace Hopper Award" w 1991 za prace nad edytorem Emacs
- 1996: doktorat honorowy szwedzkiego Royal Institute of Technology w 1996
- 1998: Nagroda Pioniera Electronic Frontier Foundation
- 1999: nagrodę Yuri Rubinsky Memorial Award
- 2001: nagrodę Takedy w 2001
Zobacz też
Zobacz w sieci
- Strona domowa RMS
- filozofia GNU (Polski)
- pierwotne obwieszczenie GNU
- Sam Williams W obronie wolności (Free as in Freedom) — książka o RMS dostępna online na serwerze wydawnictwa Helion
Artykuł zawiera udostępnione na licencji GNU FDL treści pochodzące w pierwotnej wersji z artykułu Richard Stallman w polskiej Wikipedii. Lista autorów.
