Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa
From Helionica
|
|
Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa (NASK) - państwowe przedsiębiorstwo, które pełni jednocześnie rolę regulatora i "nadzorcy" działania Internetu w Polsce i oferuje konkretne usługi sieciowe (od rejestracji domen DNS .pl po usługi czysto komercyjne). NASK jest też operatorem teleinformatycznym obsługującym i rozwijającym własną sieć połączeń kablowych i satelitarnych.
NASK powstał pierwotnie jako instytut badawczo-rozwojowy, który miał się zająć przyłączeniem polskich sieci akademickich do Internetu. Sukcesywnie rozrósł się rozmiarów do sporej firmy teleinformatycznej, która przez długi czas (w pierwszej połowie lat 90.) miała całkowity monopol na dostęp do Internetu w Polsce.
W drugiej połowie lat 90. NASK, pozostając wciąż formalnie państwową jednostką badawczo-rozwojową, uzyskał formalne prawo do prowadzenia działalności czysto komercyjnej zachowując jednocześnie sporą część kompetencji nadzoru nad polską częścią Internetu, które w większości krajów wykonują albo agencje rządowe albo niezależne stowarzyszenia użytkowników Internetu. M.in. NASK pełni wciąż funkcję "registry", czyli krajowego rejestru nazw internetowych w domenie .pl. Przy NASK istnieje też sąd polubowny do roztrzygania sporów związanych z rejestracją i utrzymywaniem domen *.pl. NASK jest też oficjalnym przedstawicielem Polski w CERT, FIRST, RIPE CENTR i TERENA, co daje mu m.in prawo w pośrednie ingerowanie działania systemu DNS.
Ocena działalności NASK-u nie jest prosta:
- Z jednej strony NASK był pionierem Internetu w Polsce, zestawiając pierwsze łącza krajowe i zagraniczne oparte na protokole TCP/IP i intensywnie rozwijając swoją sieć obejmującą najważniejsze ośrodki akademickie, która stała się podstawą funkcjonowania internetu w Polsce.
- Z drugiej jednak strony NASK stał się w pewnym momencie biurokratyczną blokadą w rozwoju Internetu w Polsce. Jego władze długo usiłowały utrzymać całkowitą kontrolę nad internetem w Polsce, narzucały wygórowane opłaty za korzystanie z łączy NASK-u przez operatorów niezależnych i usiłowały nawet przeforsować razem z TP SA wprowadzenie ustawowego monopolu na obsługę międzynarodowych i międzymiastowych połączeń internetowych.
Aktualnie NASK wciąż łączy funkcję "głównego regulatora" i jednocześnie jednego z najważniejszych "graczy komercyjnych" na rynku internetowym co jest dość niespotykanym zjawiskiem w cywilizowanych krajach i przeczy zasadzie uczciwej konkurencji.
Zewnętrzne linki
Artykuł zawiera udostępnione na licencji GNU FDL treści pochodzące w pierwotnej wersji z artykułu Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa w polskiej Wikipedii. Lista autorów.
